ท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์มาสัมผัสได้ที่ “ช่องแคบ” ไม่มาไม่ได้นะ
ผ่านไปละ ๒ วันเต็มกับการสำรวจการท่องเที่ยวของตำบลช่องแคบ อำเภอพบพระ จังหวัดตาก ขอขอบคุณทุกคนทุกเครือข่ายที่ร่วมกันทำงานเพื่อตำบลช่องแคบ
ตำบลนี้มีทั้งหมด ๑๕ หมู่บ้าน อยู่เหนือสุดของอำเภอพบพระ และเป็นทางที่ต้องผ่านหากต้องการจะไปอำเภออุ้มฝางหรือน้ำตกทีลอซู กับแม่สอด หรือจังหวัดตาก
มาท่องเที่ยวที่นี่จะเห็นอะไรบ้าง จะไปพบอะไร จะสัมผัสอะไร
“ท่องเที่ยววิถีชุมชนเชิงเกษตร” ดูจะเหมาะสมกับถิ่นนี้ แต่ในเนื้อในยังมีความหลากหลายของวิถีเช่นว่านี้ ซึ่งรังสรรค์โดย คนไทยพื้นราบ คนไทยพื้นที่สูง คนไทยตากและคนไทยถิ่นอื่น คนไทยและคนอื่นๆ ตามมาดูว่าจะเห็นอะไรบ้างในท้องถิ่นแห่งนี้
..แหล่งผลิตกุหลาบใหญ่ที่สุดของเมืองไทย ส่งไปขายทั่วประเทศโดยเฉพาะปากคลองตลาด มาสัมผัสกับความยากของการทำกุหลาบ แบบไม่แน่จริงปลุกไม่ได้เด็ดขาด หนึ่งกิ่ง หนึ่งดอก
..แหล่่งผลิตมันอะลุหรือมันฝรั่งพร้อมกับโรงงานผลิตมันฝรั่งของ เลย์ ที่มีดารามาถ่ายทำโฆษณา ไม่ว่าจะเป็นพี่เบิร์ด พี่ณเดชญ์ พี่ญาญ่า ล้วนมาแถวๆนี้ หากจำไม่ผิดมีพี่พลอล่าด้วย (มั้ง) ใครอย่างรู้กระบวนการตั้งแต่ต้นทางหรือแจกจ่ายเมล็ดขอให้มาแถวๆนี้
..แหล่งผลิตผ้ากัญชง ของพี่น้องเผ่าม้ง ซึ่งต้องทำเองให้เสร็จภายในหนึ่งปีของสาวๆม้งเขา เริ่มจากเก็บเมล็ด ปลูก ตัด มัด ลอก ตำ มัด พันตีน ปั่นเกลียว เข้าหลอด กากบาท ต้ม วักน้ำ รีด กากบาท ตาก ทอ ย้อม ปัก ตัด เย็บ ..จนกว่าจะทำให้เสร็จเริ่มจากต้นฝน จนถึงปีใหม่ม้ง นั้นละ หนุ่มๆสาวจึงจะได้ใส่เสื้อผ้าใหม่จากกัญชงทุกปี ด้วยกระบวนการที่ย้ากขนาดนี้ราคาจึงแพงนักน่า เกือบหมื่นบาทรวมๆแล้ว นี่ไม่รวมเครื่องประดับอีกต่างหาก ใครว่าแพง ลองมาเรียนรู้ตั้งแต่เริ่มปลูกกันหน่อยนะ
..มากินทุเรียนจากสวนผสมผสาน ในความหมายนี้จะต่างกับที่อื่น เพราะทุเรียนแถบนี้รสชาดเยี่ยม แต่ตอนปลูกนี้จะปลุกร่วมกับผลไม้หรือพืชอื่นๆในแปลงเดียวกัน อโวกาโด กล้วย พริก ส้ม กุหลาบ เหล่านี้จะเห็นกระจายเต็มสวน เมื่อต้นใดหรือพันธุ่ใดหมดอายุหรือหมดลุกค่อยตัดออกและปลูกเสริมไปเรื่อยๆ เวลาไปซื้อทุเรียนแล้วบอกว่าราคาแพง มารู้จักการปลูก การดูแลกว่าจะได้ ๑ ลูกว่าย้ากขนาดใด
..กล้วย มีทั้งน้ำหว้า หอม ไข่ แล้วแล้วแต่ชอบราคาถูกถึงถูกมาก ชอบแบบไหนอย่างไรเข้ามาเลือกได้เลย มีมากมายนักจนตัดไม่ทันก็มี หรือไม่มีเวลาตัดก็มี
..ส้มโอช่องแคบ แหล่งผลิตอันอร่อย สมบูรณ์ ด้วยตาน้ำผุดจากภูเขา มีทั้งขาวแตงกวา ขาวน้ำผึ้ง ทองดี แม้จะเป็นพันธ์ุทั่วไป แต่รสชาดไม่ทั่วไป เป็นรสเฉพาะถิ่นที่แห่งนี้ จนได้ชื่อว่า “ส้มโอช่องแคบ” ที่สำคัญจากการแทงยอดจนได้เก็บลูกต้องใช้เวลา ๙ เดือน เท่าๆกับคนตั้งท้องทีเดียว
..วิถีคนทำ นั้นคือ มีคนหลากหลายจังหวัด หลายหลายชาติพันธ์ มารวมกันอยู่แถบนี้ ไทยพื้นราบ ไทยเมือง ไทยพื้นที่สูง ไทยกลาง ไทยใต้ ไทยอิสาน ไทยเหนือ โอ มีครบ บางหมู่บ้านมาจาก ๑๖ จังหวัด ว่าเช่นนั้น ดังนั้น จะได้เห็น ได้สัมผัสการกลมกลืน ด้าน อาหาร ภาษา การแต่งกาย บ้านเรือน ของคนเหล่านี้ ลีซู ม้ง ปกาเกอะญอ เป็นต้น
..ลำน้ำเมย สายชีวิตของคนเมืองตากที่ไหลย้อนขึ้นเหนือสุ่แม่น้ำสาละวินของเมียนม่าร์ กับวิถีชีิวตการทำมาหากินริมเมย ทั้งประมง และสวน ด้วยเรือเหล็ก เรือไม้ ตลอดจนตำนานประวัติศาสตร์ก่อนมีถนน การสัญจรทางน้ำ การล่องสินค้าไปค้าขายที่แม่สอด การเดินเท้าย้อนกลับ การใช้ม้า ใช้ล่อ สามารถติดต่อเรือพื้นบ้านให้พาล่องน้ำเมยได้ ชมความสวยงาม เริ่มจากท่าข้าม ที่บ้านห้วยแล้ง
..ตำนาน “กะลา” หรือ ฝรั่ง ซึ่งมีหน้าผากะลาขี่ไม้ขาว ริมลำเมย เอาไว้ให้ส่องไกล อาจจะเป็นคนถิ่นนี้เคยเห็นกะลาอังกฤษ สมัยมาทำไม้ที่พม่าสมัยก่อนสงครามโลกครั้งที่สองก็เป็นได้ จนกลายเป็นเรื่องราวพร้อมสถานที่เอาไว้ ให้เห็นจนกาลต่อมา “ผาที่ว่า”
..ถ้ำทั้งเป็นถ้ำค้างคาว ถ้ำพระ ถ้ำปลา ถำ้ ถ้ำเสือ สารพัดชื่อ ที่กระจายตามริมเมยเช่นกัน หรือบนยอดเขา สามารถเข้าออกได้อย่างสบายแต่ต้องภายใต้การนำของชาวบ้าน
..พัทยา ห้วยแล้ง ท่องเที่ยวทางน้ำที่เริ่มในปีนี้ช่วงสงกรานต์ สร้างกระแสการท่องเที่ยวให้กับคนช่องแคบว่า คนมาจากไหนมาเที่ยว คนมาทำอะไร คนมากินอะไร มาเที่ยวอะไร อย่างร้านส้มตำขายได้วันละเป็นหมื่นบาทก็มี มีอะไรขายได้หมด มีเท่าไหร่ขายได้หมด จนทำให้คนช่องแคบรู้แล้วว่า “การท่องเที่ยวมันนำมาซึ่งรายได้ในชุมชน”
..โบสถ์เก่าของวัดช่องแคบ บางคนบอกร้อยปี บางคนบอก สองร้อยปี เอาอย่างไรยังไม่ชัด แต่ของเขาเก่าจริงและรอการบำรุงรักษา ซ่อมแซมจากศรัทธาอยู่ ที่เห็นๆ คล้ายๆศิลปะพม่าหรือปกาเกะอญอ แถมในวัดยังเห้นพระพุทธรูปไม้แกะสลักที่เอามาจากถ้ำพระบนริมเมย ที่ไม่รู้ว่าใครแกะมาเมื่อไหร่ แต่คงเป็นวัฒนธรรมถิ่นพม่า -ลาว ที่นิยมแกะสลักพระพุทธรูปไม้เอาไว้ตามวัด ตามถ้ำ
..วิว ๓๖๐ ล้าน หาไม่ได้อีกแล้ว ทั้งอากาศ ทั้งวิว จะไปแห่งใด ถิ่นใดล้านคุ้มค่า แค่ขับรถซิวๆ ก็ สามารถมองเห็นความสวยงามของภูมิประเทศแห่งนี้อย่างไม่มีเบื่อ
..น้ำผุด น้ำเขา ที่เกิดขึ้นมาได้อย่างไรไม่รู้ บนยอดเขา บนไหล่เขา ที่ราบบนเขา ล้วนมีตาน้ำ สระน้ำ บ่อน้ำ ทั้งใช้ทั้งกิน ตามแปลงเกษตรจะตัดท่อน้ำ สปริงเกอร์เอาไว้ฉีดพ่น ไอน้ำกระจาย ช่างสวยงามนัก อันนี้บ่งบอกความสมบูรณ์ของน้ำท่านั้นเอง
..ดินดี ดำแดง ร่วนซุย ยอมรับว่าดินนี้ช่างอุดมนัก ร่วนซุย มีธาตุอาหารเพรียบ นี่กระมังที่เป็นสิ่งดูดคนมาจากทั่วประเทศให้มาปักหลักฐานเอาที่นี่ จนบางคนบอกว่า อยู่ที่อื่นแล้วอด ไม่มีกินสร้างตัวไม่ได้ มาอยู่ที่นี่พบพระแล้วรวยกันถ้วนหน้า
..ร้านกาแฟ ร้านเบเกอรรี่ สวนสวยๆ ล้วนมากมาย ริมถนน ตามซอย จะมีร้านซิวๆให้นั่งละเมียดรสชาดและบรรยากาศ หากคิดไม่ออก คิดถึง สวนผึ้ง วังน้ำเขียว เขาใหญ่ เขาค้อ จะได้ภาพแบบนั้น
..คนเมียนม่าร์มาเที่ยวกันแล้วจากส่วนกลางหรือแนวชายแดน จะเห็นนักท่องเที่ยวมาเที่ยวด้วยรถจากฝั่่งเมียนม่าร์เองหรือเช่ารถตู้มากัน มาเที่ยว มากิน มาถ่ายภาพ มาไหว้พระ มาน้ำตก เป็นที่ชื่นใจนัก
..อาหารพื้นถิ่น ของคนชาติพันธ์ต่างๆ ล้วนมีรสที่เป็นเอกลักาณ์ หากได้ลองแล้วจะติดใจ กับตำนานหรือวิถีอาหารเหล่านี้
ตำบลช่องแคบยังมีอะไรๆ ที่มากกมาย บางอย่างมาเที่ยวได้ บางอย่างมาเที่ยวเอง บางอย่างโทรก่อน บางอย่างรอการเตรียมการ
แต่เราเชื่อมั่นว่าคนช่องแคบเขาทำจริงเพราะเขาบอกว่า ไปดูงานมาเยอะละ ไปอบรมมาเยอะละ จะทำแล้ว….
ขอบคุณมวลมิตรช่องแคบ ครับ

สมภพ ศูนย์ข่าวตาก – แม่สอด รายงาน